Posts Tagged ‘Chałchyn-goł’

Polikarpow I-16 typ 10

Styczeń 2, 2009

Drugim typem samolotu przechwyconym podczas walk nad Chałchyn-goł był myśliwiec I-16 typ 10. Japończycy weszli w posiadanie kilku tych maszyn w trakcie trwania konfliktu. Jedna z maszyn, zdobyta od mongolskiego dezertera, została poddana testom.

Maszynę zdobyto w maju 1939 roku w okolicy Arutoku w Mandżurii. Dzięki temu że pilot (dezerterując zresztą z armii „sojuszniczej”) wylądował na terenie kontrolowanym przez Japończyków, egzemplarz przejęto w stanie nieuszkodzonym. Samolot ten, jak wszystkie zdobyczne maszyny, wysłano do Harbinu, zaś od 1940 roku przekazano do Instytutu Badawczego Technologii Lotniczej Wojsk Lądowych w Tachikawa w Tokio. Tam też przeprowadzono testy zdobytych maszyn.

W grupie oceniającej parametry maszyn były osoby mające za sobą pracę w japońskich placówkach zagranicznych m.in. w Kijowie, Smoleńsku, czy też jako obserwatorzy we Francji, Anglii i Finlandii. Był to przede wszystkim podpułkownik Hidemi Dōbara, ale także major Yoshitsugu Aramaki, porucznik Tsuruyoshi Yoshizawa, porucznik Katsumi Tamiya, podporucznik Takashi Tomishima oraz starszy sierżant sztabowy Toni’o Yoshida. Materiały francuskojęzyczne wskazują dodatkowo na osobę majora Yamamoto który był dowódcą Instytutu.

Dobrze oceniono sterowność maszyny, dostosowanie osłony silnika do pracy w niskich temperaturach, opancerzenie siedzenia pilota, oraz posiadanie instalacji radiowej i tlenowej. Zwrotność w porównaniu do japońskich maszyn została oceniona gorzej. Tak samo skrytykowano sposób składania kół podwozia oraz ograniczenie widoczności z przodu z racji użycia jednostki napędowej o dużych gabarytach.

Niestety, posiadane materiały źródłowe nie opisują dalszych losów tego egzemplarza.
Kamuflaż

Samolot podczas prób był przemalowany na kolor szary (prawdopodobnie odcień używany przez lotnictwo armijne, materiały japońskojęzyczne wskazują na kolor szarozielony), oraz posiadał oznaczenia lotnictwa japońskiego.

Materiały źródłowe:

  • Hans-Heiri Stapfer, „Polikarpov Fighters. Part II”, In Action 162, Squadron/Signal Publication
  • Christophe Cony, Michel Ledet, Juan Arraez Cerda, D.Y.Louie, Victor Kulikov, „Le Polikarpov I-16”
  • „Nihongun Hokakuki Hiroku”, Kojinsha 2002

Opracował: Paweł Piwoński